free html hit counter

آخرین مطالب

  • نتیجه نهایی آزمون وکالت کانون مرکز

    نتیجه نهایی آزمون وکالت کانون مرکز

    نتیجه نهایی آزمون وکالت کانون مرکز اعتراض به نتیجه آزمون کسانی که نسبت به نتیجه آزمون اعتراض دارند ، باید فرم اعتراض را که در دسترس قرار دارد ، تکمیل نموده و حداکثر ظرف ۵…

  • مراحل تغییر نام خانوادگی

    دانستنی – مراحل تغییر نام خانوادگی

    مراحل تغییر نام خانوادگی اشخاص می توانند در موارد ذیل درخواست تغییر نام خانوادگی نمایند: ۱- نام خانوادگی بیش از دو کلمه و یا بیش از یک کلمه و یک حرف یا عدد یا پسوند…

  • مسئولیت شهرداری تهران در حادثه پلاسکو

    مسئولیت شهرداری تهران بنیاد مستضعفان در حادثه پلاسکو

    مسئولیت شهرداری تهران در حادثه پلاسکو خبر تاسف‌بار حريق و فرو ريختن ساختمان پلاسكوي تهران و فوت مظلومانه تعدادي از هموطنان عزيز، خصوصا آتش‌نشانان غيور و جان بركف، ايران را فراگرفته و هرلحظه ابعادي دلخراش‌تر…

  • جذب اختصاصی قضات

    آزمون جذب اختصاصی قضات سال ۹۵

    جذب اختصاصی قضات بدین­وسیله به اطلاع می­رساند، فرایند جذب اختصاصی داوطلبان تصدی منصب قضاء سال ۱۳۹۵ در بهمن ­ماه آغاز خواهد شد. بر این اساس، سامانه ثبت­نام اینترنتی جذب اختصاصی، از روز دوشنبه مورخ ۱۳۹۵/۱۱/۴…

  • رأی وحدت رویه شماره ۷۵۴ هيأت عمومی

    رأی وحدت رویه شماره ۷۵۴ هيأت عمومی

    رأی وحدت رویه شماره ۷۵۴ هيأت عمومی قرار منع تعقيب دادسرا در جرائم مذکور در ذیل ماده ۲۷۳ قانون آیين دادرسی کيفری بعد از تأیيد در دادگاه کيفری یک قابل فرجام خواهی در دیوان عالی…

  • وضعیت مستاجران پلاسکو

    وضعیت مستاجران پلاسکو

    وضعیت مستاجران پلاسکو واقعه تأسف‌بار بلکه فاجعه فروریختن ساختمان پلاسکو، ابعادی ملی و حتی جهانی پیدا کرد و حق هم همین بود. این مسئله که علت حادثه چه بوده، آیا واحدها بیمه بوده‌اند یا خیر…

  • مصوبه توسعه و بهبود خدمات ایمنی و آتش نشانی

    مصوبه توسعه و بهبود خدمات ایمنی و آتش نشانی

    مصوبه توسعه و بهبود خدمات ایمنی و آتش نشانی این مصوبه در جلسه ۲۹۱ شورای اسلامی شهر تهران (دوره چهارم) به تصویب رسید که به موجب ماده اول آن: «شهرداری تهران (سازمان آتش نشانی و خدمات…

  • اختیار قانونی برای پلمب محیط های خطرناک

    اختیار قانونی برای پلمب محیط های خطرناک

    اختیار قانونی برای پلمب محیط های خطرناک آتش‌سوزی در ساختمان پلاسکو در حالی منجر به فرونشست کامل این ساختمان و گرفتار شدن تعدادی از آتش‌نشانان و هموطنان در زیر آوار این ساختمان شد که بر…

  • بررسی جوانب پرونده جنایت پل مدیریت

    بررسی جوانب پرونده جنایت پل مدیریت – سخنرانی

    بررسی جوانب پرونده جنایت پل مدیریت جنایت پل مدیریت تهران رویدادی‌ست که ساعت ۵/۲ بعدازظهر چهارشنبه، ۱۵ تیرماه سال ۱۳۹۰ روی پل عابر پیاده پل مدیریت تهران رخ داد و در آن پسر دانشجویی (۲۲…

  • خروج زنان از کشور

    دانستنی – زن نیز می تواند بدون اذن شوهر به خارج برود

    خروج زنان از کشور با جاري‌شدن صيغه ازدواج دختري كه تا چند ساعت قبل از آن آزادانه مي‌توانست از كشور خارج شود براي خروج از كشور نياز به كسب اذن همسر خود خواهد داشت. چه…

  • دستگیری انتشاردهنده فیلم و عکسهای خصوصی در تلگرام

    دستگیری انتشاردهنده فیلم و عکسهای خصوصی در تلگرام

    دستگیری انتشاردهنده فیلم و عکسهای خصوصی در تلگرام محمودخانی دادستان عمومی و انقلاب شهرستان البرز، از دستگیری عامل انتشار عکس‎ و فیلم‎های خصوصی در فضای مجازی و تلگرام خبر داد و گفت: متهم با فریب…

  • الزام متهم به حضور در دادگاه

    الزام متهم به حضور در دادگاه

    الزام متهم به حضور در دادگاه قرارهای تامین کیفری در قانون آیین دادرسی کیفری جدید به نسبت به قوانین قبلی از گستردگی و تنوع بیشتری برخوردار شده است؛ از جمله این موضوعات، تنوع در صدور…

  • دستگیری 4 فعال حوزه قمار و شرط بندی

    دستگیری ۴ فعال حوزه قمار و شرط بندی

    دستگیری ۴ فعال حوزه قمار و شرط بندی حجت الاسلام والمسلمین مظفری از دستگیری چهار فعال یک شرکت شرط بندی و قمار مجازی و پولشویی خبر داد و گفت: سه جوان بین ۲۱ و ۲۵…

  • جرم مطبوعاتی

    مختصری درباره جرم مطبوعاتی

    جرم مطبوعاتی مطبوعات در برخی مواقع کارکرد و نقش منفی و مخرب نیز ایفا می‌کنند؛ نظیر اهانت و هتک حرمت، نشر اکاذیب، درج مطالب و تصاویر خلاف عفت عمومی، سرقت ادبی و… که در این…

  • یک بال فرشته عدالت وکلا هستند

    یک بال فرشته عدالت وکلا هستند

    یک بال فرشته عدالت وکلا هستند مرحوم دکتر کاتوزیان پدر علم حقوق ایران معتقد بود که قاضی کار بسیار دشواری در پیش دارد و این وکیل دادگستری است که باید با طرح دعاوی نو و…

  • سوءمعاشرت مصداق عسر و حرج

    سوءمعاشرت مصداق عسر و حرج – بررسی یک پرونده

    سوءمعاشرت مصداق عسر و حرج به گزارش دادنگار به نقل اداره روابط عمومی و تشریفات دیوان عالی کشور، در تاریخ سه شنبه ۱۳۹۵/۱۰/۰۷ جلسه هیأت عمومی اصراری حقوقی دیوان عالی کشور به ریاست حجت الاسلام…

  • نتیجه نهایی آزمون وکالت چهارمحال و بختیاری

    نتیجه نهایی آزمون وکالت چهارمحال و بختیاری

    نتیجه نهایی آزمون وکالت چهارمحال و بختیاری به گزارش دادنگار به نقل از روابط عمومی کانون وکلای دادگستری استان چهارمحال و بختیاری، حسب مصوبه کمیسیون تبصره یک ماده ۱ قانون کیفیت اخذ پروانه و با…

  • نتیجه نهایی آزمون وکالت چهارمحال و بختیاری

    نتیجه نهایی آزمون وکالت کانون مرکزی

    نتیجه نهایی آزمون وکالت کانون مرکزی اسامی قبول شدگان کانون وکلای دادگستری استان مرکزی اعلام شد. قبول شدگان این کانون ازمورخه ۱۳۹۵/۱۱/۰۲ لغایت ۱۳۹۶/۰۲/۰۲ به مدت ۳ ماه برای ثبت نام فرصت دارند و می…

  • امر آمر قانونی - قسمت دوم

    امر آمر قانونی و تحوالات قانونی در این زمینه – قسمت دوم

    امر آمر قانونی – قسمت دوم قسمت اول را اینجا بخوانید حالات ناشی از تعارض اوامر غیرقانونی:‏ ‏۱) حکم قانون بدون دستور مقام صلاحیتدار صرف وجود قانون موجب رفع مسئولیت کیفری ماموران نیست. در مواردی…

  • زن هم حق تعیین مسکن دارد

    زن هم حق تعیین مسکن دارد

    زن هم حق تعیین مسکن دارد تعیین حق مسکن با زوج است مگر این‌که زوجه در زمان عقد امکان تعیین محل سکنی را جزو شروط ضمن عقد خود قرار دهد. در ماده ١١٠٧ قانون مدنی…

کد خبر: 1834

تاریخ انتشار: ۱۳۹۵/۰۳/۰۳ - ۶:۲۷

مفهوم “عده” و انواع آن

«عدّه» مدت زمانی است که زن پس از جدایی یا مرگ شوهرش باید از ازدواج خودداری نماید. این مدت بنابر نوع پایان ازدواج (مرگ همسر یا طلاق یا فسخ نکاح)، نوع ازدواج (دائم یا موقت) و شرایط باروری زن یا بارداری او متغیر می باشد. مفهوم عدّه یا عدت در لغت به معنی شمار و […]

24f275a0444b02388db3d9fa6679982f

«عدّه» مدت زمانی است که زن پس از جدایی یا مرگ شوهرش باید از ازدواج خودداری نماید. این مدت بنابر نوع پایان ازدواج (مرگ همسر یا طلاق یا فسخ نکاح)، نوع ازدواج (دائم یا موقت) و شرایط باروری زن یا بارداری او متغیر می باشد.

مفهوم عدّه یا عدت در لغت به معنی شمار و جماعت و گروه می باشد؛ در فرهنگ‌ های لغت عبارت «عدّه گرفتن» کنایه از خانه ‌نشینی و «عدّه غم» به معنای دوران اندوه و افسردگی آمده است. موضوع عدّه در قرآن كریم آشکارا بیان شده و از احكامی است كه به طور مستقیم از قرآن كریم مستفاد شده است. درباره عدّه طلاق در آیه اول سوره مباركه طلاق و درباره عدّه وفات در آیه ۲۳۴ سوره مباركه بقره به صراحت سخن گفته شده است؛ آن گونه كه مفسران قرآن كریم گفته‌ اند، فلسفه وضع «عدّه» جلوگیری از اختلاط نسل و احترام به رابطه زناشویی سابق می باشد. البته احكام مربوط به «عدّه» در جایی هم كه احتمال اختلاط نسل وجود ندارد، نیز جاری می باشد،‌ و بنابراین بسیاری از فقها و مفسران، حكم عدّه را تعبدی دانسته و از حكمت آن اظهار بی ‌اطلاعی می‌‌ نمایند.

با توجه به شرایط گفته شده، «عده» دارای انواع مختلفی است كه هریک به تفصیل مورد بحث قرار می‌ گیرد.

عدّه وفات

«عدّه وفات» مدتی می باشد که زن بعد از مرگ شوهر باید برای اختیار شوهر دیگر صبر کند كه این مدت بر اساس نص صریح قرآن كریم، چهار ماه و ده روز تعیین گردیده است. در آیه ۲۳۴ سوره مباركه بقره آمده است كه «وَ الَّذینَ یُتَوَفَّوْنَ مِنْکُمْ وَ یَذَرُونَ أَزْواجاً یَتَرَبَّصْنَ بِأَنْفُسِهِنَّ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَ عَشْراً»(کسانى که از شما بمیرند و زنانى بر جاى گذارند، آن زنان باید که چهار ماه و ده روز انتظار کشند).

این حكم قرآنی دقیقا در فقه اسلامی نیز منعكس گردیده و بر این پایه در ماده ۱۱۵۴ قانون مدنی آمده است: «عدّه وفات چه در دائم، چه در منقطع در هر حال چهارماه و ده روز است».

اگر زنی از شوهرش باردار باشد و همسر وی در حین بارداری زن فوت كند، در این صورت عدّه زن تا زمان وضع حمل ادامه خواهد یافت. بر این پایه در ادامه ماده ۱۱۵۴ قانون مدنی آمده است: «…مگر اینکه زن حامله باشد که در این صورت عدّه وفات تا موقع وضع حمل است، مشروط بر اینکه فاصله بین فوت شوهر و وضع حمل از چهار ماه و ده روز بیشتر باشد و الا مدت همان چهار ماه و ده روز خواهد بود».

عدّه طلاق

«عدّه طلاق» مدتی است كه زن باید پس از جدایی از همسرش از ازدواج و رابطه با دیگران پرهیز نماید. عدّه طلاق درباره زنان باردار و غیرباردار متفاوت می باشد.

الف) عدّه زن آبستن

همان طور كه درباره عدّه وفات بیان شد، عدّه زن آبستن در طلاق هم تا زمان وضع حمل ادامه می یابد.(مستفاد از ماده ۱۱۵۳ قانون مدنی).

ب) عدّه زن غیر آبستن

عدّه طلاق برای زن غیرآبستن بنابر آنچه كه در متون فقهی آمده است برابر با سه طهر تعیین شده است. طهر در لغت به معنای پاک شدن و در اصطلاح فقهی و حقوقی به معنای پاکی زن از عادت زنانگی و نیز مدتی که بین دو عادت زنانگی قرار گیرد، است. چنانچه زنی در سن عادت باشد، اما عادت ماهانه رو مشاهده نمی ‌كند بنابر آنچه كه در فقه و حقوق آمده، سه ماه تعیین شده است. در ماده ۱۱۵۱ قانون مدنی آماده است كه «عدّه طلاق و عدّه فسخ نکاح سه طهر است، مگر اینکه زن با اقتضای سن عادت زنانگی نبیند که در این صورت عدّه او سه ماه است».

عدّه فسخ نكاح

فسخ نكاح مفهومی متفاوت از طلاق است و در صورتی كه عیوب مشخصی در مرد یا زن وجود داشته باشد و طرفین پس از عقد به عیوب پی ببرند، برای زن یا شوهر حق فسخ و اتمام رابطه زوجیت امکان دارد. بر اساس ماده۱۱۲۲ قانون مدنی، وجود سه عیب در مرد موجب حق فسخ زن خواهد بود: ۱-عنن ۲-خصاء ۳-مقطوع بودن آلت تناسلی.

بر پایه ماده ۱۱۲۳ قانون مدنی هم وجود شش عیب در زنان، موجب حق فسخ برای مرد خواهد بود: ۱-قرن ۲-جذام ۳-برص ۴-افضاء ۵-زمین گیری ۶- نابینائی از هر دو چشم.

اگر زن یا مرد به دلیل وجود عیب در طرف دیگر نكاح را فسخ نمایند، در این صورت زن باید مطابق ماده ۱۱۵۱ قانون مدنی، سه طهر یا اگر با اقتضای سن، عادت زنانگی نمی ‌بیند، سه ماه عدّه نگه دارد.

عدّه ازدواج موقت

در ازدواج موقت عدّه زن باردار مثل نکاح دائم تا زایمان و عدّه مرگ همسر ۴ ماه و ۱۰ روز است. اما عدّه پایان فسخ یا بذل مدت کمتر از نکاح دائم یعنی دو طهر(دو بار قاعدگی و پاک شدن) است. در زنانی که با وجود عدم یائسگی، عادت نمی‌ بینند هم این مدت ۴۵ روز است. (مستفاد از ماده ۱۱۵۲ قانون مدنی).

عدّه همسر غایب مفقود الاثر

غایب مفقود الاثر فردی است كه از غیبت او مدت نسبتا زیادی گذشته باشد و از او به هیچ وجه خبری بدست نیاید. در این صورت همسر این فرد می ‌تواند از دادگاه تقاضا كند تا او را طلاق دهد.

بر پایه ماده ۱۱۵۶ قانون مدنی، زنی که شوهر او غایب مفقود الاثر بوده و حاکم او را طلاق داده باشد باید از تاریخ طلاق عدّه وفات نگاه دارد.

زنانی كه عدّه ندارند

بر اساس آنچه كه در قرآن، روایات و فقه اسلامی آورده شده است، همه زنان باید عدّه وفات را نگه‌ دارند اما سه دسته از زنان بر اساس آنچه كه در فقه و قانون آمده است، «عدّه» طلاق، فسخ نكاح یا بذل مدت ندارند.

الف) عدّه زن یائسه

زن یائسه یعنی زنی كه دیگر عادت ماهانه نمی‌بیند (این سن برای زنان عادی ۵۰ سال و برای زنان سیده تا ۶۰ است)، عدّه طلاق، عدّه فسخ نكاح و عدّه انقضاء یا بذل مدت در ازدواج موقت ندارد.

ب) زن غیرمدخوله

زنی كه در نكاح دائم یا موقت با مردی باشد اما با مرد نزدیكی نداشته باشد و در همان حالت طلاق بگیرد، یا نكاح را فسخ كند یا مدت ازدواج موقت منقضی شود، عدّه ندارد. بر پایه ماده ۱۱۵۵ قانون مدنی «زنی که بین او و شوهر خود نزدیکی واقع نشده و همچنین زن یائسه نه عدّه طلاق دارد و نه عدّه فسخ نکاح ولی عدّه وفات در هر دو مورد باید رعایت گردد».

ج) زن نابالغ

اگرچه در قانون مدنی، ازدواج دختران نابالغ به رسمیت شناخته نشده تا بخواهد در خصوص طلاق آن ها حكمی صادر نماید، اما بر پایه فتوای فقها، زن نابالغ، پس از طلاق، عدّه ندارند. البته همان طور که گفته شد، دختر نابالغ هم در صورت فوت شوهرش باید عده نگه دارد.

به کانال تلگرام دادنگار بپیوندید


ارسال دیدگاه